Biên dịch:Lĩnh Ngoại đại đáp/Tự
Tự (lời tựa)
[sửa]Vào nước hỏi tục, là lễ vậy; huống chi từng làm quan nơi ấy mà không thể trình bày điều cốt yếu. Quảng Hữu 廣右 có 25 châu, phong tục phần nhiều mang sắc thái man di, biên giới giáp với dân Nhung 戎. Phía bắc biển có 21 châu, những châu nằm về phía tây nam uốn lượn như rồng dài, tiếp giáp với Lục Chiếu 六詔, An Nam 安南. Các châu phía nam biển lại bao gồm cả người Lê 黎, Lạo 獠, xa nối với vùng Hoàng Chi 黃支.
Tôi từng làm huyện úy ở Quế Lâm 桂林, phân giáo ở Ninh Việt 寧越, đều là vùng đầu cuối của biên cương. Việc biên giới, chính sự, phong tục, sản vật kỳ lạ, những điều tai nghe mắt thấy và chuyện đàm đạo với sĩ đại phu, quả thật rất rộng. Tôi từng ghi chép theo sự việc, được hơn bốn trăm điều. Khi mãn nhiệm trở về phương Đông, sách vở thất lạc, không còn nhắc đến nữa. Sau này thân hữu hỏi chuyện nơi xa, thường không biết trả lời sao cho kịp; đến khi gặp việc mà bàn, mới có thể kể được một hai điều, dần dần hiểu biết cũng rộng hơn.
Về sau có được sách Quế Hải Ngu Hành Chí 桂海虞衡志 của Phạm Thạch Hồ 范石湖[1], lại tìm thấy bản chép tên vật trong túi thuốc, bèn sắp xếp lại, được tổng cộng hai trăm chín mươi bốn điều. Việc ứng đối đã mỏi mệt, nếu có ai hỏi nữa, xin dùng bản này thay lời đáp. Tuy vậy, mai sau người làm địa chí có thể lấy đó mà khảo cứu.
Thuần Hy 淳熙 năm Mậu Tuất 戊戌 (năm 1178), mùa đông, ngày mồng năm tháng mười (5 tháng 10 dương lịch), Chu Khứ Phi 周去非, người Vĩnh Gia 永嘉, ghi.
Chú thích
- ▲ tức Phạm Thành Đại 范成大
Tác phẩm này là một bản dịch và có thông tin cấp phép khác so với bản quyền của nội dung gốc.
Tác phẩm này, được phát hành trước ngày 1 tháng 1 năm 1931, đã thuộc phạm vi công cộng trên toàn thế giới vì tác giả đã mất hơn 100 năm trước.
Tác phẩm này được phát hành theo Giấy phép Creative Commons Ghi công-Chia sẻ tương tự 4.0 Quốc tế, cho phép sử dụng, phân phối, và tạo tác phẩm phái sinh một cách tự do, miễn là không được thay đổi giấy phép và ghi chú rõ ràng, cùng với việc ghi công tác giả gốc — nếu bạn thay đổi, chuyển đổi hoặc tạo tác phẩm phái sinh dựa trên tác phẩm này, bạn chỉ có thể phân phối tác phẩm phái sinh theo cùng giấy phép với giấy phép này.
Tác phẩm này được phát hành theo các điều khoản của Giấy phép Tài liệu Tự do GNU.
Điều khoản sử dụng của Wikimedia Foundation yêu cầu văn bản được cấp phép theo GFDL được nhập sau tháng 11 năm 2008 cũng phải cấp phép kép với một giấy phép tương thích khác. "Nội dung chỉ khả dụng trong GFDL không được phép" (§7.4). Điều này không áp dụng cho phương tiện phi văn bản.
