Tập bài thi bằng Sơ học yếu lược/TIII

by của Dương Quảng Hàm và Dương Tụ Quán

III. — TIỀN CÔNG THỢ

Một người thợ và người cu-li làm xong một việc lĩnh được 23$,70.

Người cu-li làm trong 48 ngày, mỗi ngày được 0$,25. Người thợ chỉ làm 26 ngày thôi. Hỏi công nó một ngày được bao nhiêu? (Hưng-Yên)

NHỜI GIẢI

Trong 18 ngày, người cu-li được:

$0\$,25\times 48=12\$,00$

Nếu hai người người thợ và người cu-li cùng lĩnh được 23$,70 mà riêng người cu-li được 12$,00 thì công người thợ là: $23\$,70-12\$,00=11\$,70$.

Nếu công người thợ là 11$,70 mà người ấy làm 26 ngày thì công một ngày của người ấy là:

$11\$,70:26=0\$45$

Giả nhời: Công người thợ một ngày là 0$45.

---

19. — Hai người thợ xây một cái cổng được 7$,50, công nhật mỗi người 0$,25, một người nghỉ 4 ngày. Hỏi mỗi người làm được bao nhiêu tiền? (Hưng-Hóa)

NHỜI GIẢI

Nếu mỗi ngày mỗi người được 0$,25 mà một người nghỉ 4 ngày, vậy riêng người ấy phải thiệt: $0\$,25\times 4=1\$,00$.

Số tiền còn lại để hai người chia đều là:

$7\$,50-1\$,00=6\$,50$.

Người làm kém ngày được lĩnh: $6\$,50:2=3\$,25$.

Người làm hơn ngày được lĩnh: $3\$,25+1\$,00=4\$,25$

Giả nhời

Một người làm được

Một người làm được

Cộng lại là

3$,25

4$,25

7$,50

20. — Hai người thợ nề nhận sây khoán một cái bể chung nhau 6$,30 tiền công.

Khi đang làm một người bị bệnh nghỉ mất 4 ngày. Làm xong nhà chủ giả công thì nó lĩnh kém người thợ kia 1$,40. Hỏi xây cái bể ấy hết bao nhiêu công và mỗi người thợ lĩnh bao nhiêu tiền? (Quỳnh-Côi, Thái-Bình)

NHỜI GIẢI

Người thợ bị bệnh sở dĩ lĩnh kém người kia 1$,10 là vì nghỉ mất 4 ngày, vậy mỗi ngày tiền công mỗi người là:

$1\$,40:4=0\$,35$.

Nếu tiền công mỗi người là 0$,35 mà hai người được lĩnh chung nhau là 6$,30, thì xây cái bể ấy hết.

${\frac {1^{\text{ công}}\times 6,30}{0,35}}=18{\text{ công}}$

Người thợ nghỉ được lĩnh ${\frac {6\$,30-1\$,40}{2}}=2\$,45$.

Người thợ không nghỉ được lĩnh: $2\$,45+1\$,40=3\$,85$·

Giả nhời

1·/

2·/

Xây cái bể hết 18 công

Một người được lĩnh

Một người được lĩnh

Cộng lại là

.

2$,45

3$,85

6$,30

---

21. — Hai người thợ làm chung một việc, người thứ nhất tiền công mỗi ngày hơn người thứ nhì 0$30 và việc xong lĩnh được 30$60, còn người thứ nhì chỉ lĩnh được 20$40 mà thôi.

Hỏi chúng nó làm việc mấy ngày, và mỗi người tiền công bao nhiêu? (Quảng-Trị)

NHỜI GIẢI

Người thứ nhất lĩnh hơn người thứ nhì được: $30\$60-20\$40=10\$20$.

Người thứ nhất sở dĩ được lĩnh hơn người thứ nhì 10$,20 là vì tiền công được hơn 0$,30, vậy hễ trong số 10,20 có bao nhiêu lần 0,30 tức là hai người thọ làm bấy nhiêu ngày:

${\frac {1\ {\text{ngày}}\times 10,30}{0,30}}=34\ {\text{ngày}}$.

Tiền công nhật người thứ nhất là: $30\$,60:34=0\$,90$.

Tiền công nhật người thứ hai là $20,40:34=0\$.60$.

Giả nhời ${\begin{cases}{\text{1·/ Mỗi người làm 34 ngày}}\\{\text{2·/}}{\begin{cases}{\text{Tiền công người thứ nhất là }}0\$.90.\\{\text{Tiền công người thứ nhì là: }}0\$,60.\end{cases}}\end{cases}}$

---

22. — Một người làm việc mỗi giờ lĩnh được 0$,16. Trong một tháng 30 ngày làm mỗi ngày 11 giờ và nghỉ 4 ngày, hỏi lĩnh được mấy bạc? (Vinh)

NHỜI GIẢI

Trong một tháng, người ấy chỉ làm có:

$30-4=26\ {\text{ngày}}$.

Trong 26 ngày, người ấy làm tất cả là:

$11\ {\text{giờ}}\times 26=286\ {\text{giờ}}$.

Trong 286 người ấy lĩnh được: $0\$,16\times 286=45\$.76$.

Giả nhời: người ấy lĩnh được: 45$,76.

23. — Một người ở cầy ruộng, cơm nuôi mỗi tháng lấy 3$,00 công, mỗi năm được 2 bộ quần áo; cơm ăn tính 4$,50 một tháng, quần áo giá 1$,20 1 bộ. Hỏi người đi cày ấy kiếm mỗi năm được bao nhiêu. (Duyên-Hà, Thái-Bình)

NHỜI GIẢI

Trong một năm là 12 tháng người ấy được lấy:

$3\$,\times 12=36\$,$ tiền công.

2 bộ quần áo giá là: $1\$,20\times 2=2\$,40$.

Một năm là 12 tháng, tiền cơm của người ấy tính là:

$4\$,50\times 12=54\$,$

Nếu mỗi năm người ấy được lấy 36$ công, được tiền ăn tính giá là 54$, và được quần áo giá là 2$,40 thì mỗi năm người ấy kiếm được tất cả là:

$36\$,+2\$,40+54\$,=95\$,40$.

Giả nhời: người ấy mỗi năm kiếm được 92$,40.