Thảo luận Thành viên:LamHong
Thêm đề tàiTác giả : Phạm Viết Kha Bút hiệu : Lam Hồng Nghề nghiệp : Giảng Viên Đại Học Công Nghiệp Thành Phố Hồ Chí Minh Bài đã viết đang trên Wikipedia : Hịch Tướng Sĩ Thể loại : Song thất lục bát
Bình Ngô Đại Cáo
[sửa]Dịch bản Hán văn : Nguyễn Trãi Có tham khảo bản dịch : Ngô Tất Tố Thể loại : Lục bát
Bình Ngô thiên tử chiếu rằng Trí nhân đại nghĩa cho dân an bình Trừ bạo dấy sự đao binh Xưa nay Đại Việt lo mình giữ thân Cõi bờ văn hiến riêng phần Đất nước sông núi định phân rành rành Khác nhau phong tục Bắc Nam Nước Việt độc lập ngàn năm vững bền Triệu, Đinh, Lý, Trần cõi riêng Phận ai hùng cứ giữ yên sơn hà Hán, Đường, Tống, Nguyên cũng là Hùng cường lúc mạnh, nhạt nhoà lúc suy Anh hùng hào kiệt thiếu gì Nhân tài tri dụng, an nguy theo cùng Ham công thảm bại Lưu Cung Triệu Tiết tham vọng phải đồng bại vong Bắt Toa Đô hết cuồng ngông Trận chiến Hàm Tử Nguyên Mông tan tành Mã Nhi nhuộm máu Bạch Đằng Một trận đại chiến kinh hoàng ngoại xâm Lịch sử ghi lại chiến công Lưu dòng khí phách hào hùng không phai Nhà Hồ phiền nhiễu lắm thay Lòng dân oán giận nạn tai xâm loàn Quân cuồng Minh, dụng mưu gian Cùng lũ bán nước hại thần mưu toan Nướng dân cháy bỏng lò than Vùi dập tuổi trẻ nghiệt oan muôn ngàn Dối người mưu kế đa đoan Gây thù chuốc oán bao năm đã từng Hại nhân trời đất khốn cùng Cùng sưu, tận thuế sạch không chẳng còn Ép người mò ngọc biển đông Thuồng luồng, cá mập biết trông đường nào Đẩy người lên chốn non cao Phải đào, phải đãi làm sao có vàng Rừng sâu nước độc tạ tàn Đi vào cõi chết, gian nan nẻo về Lưới giăng khắp cả bốn bề Lùng quét sản vật cho tê tái người Hươu đen, chim cá rụng rời Gốc cây, ngọn cỏ bồi hồi tang thương Nheo nhóc vợ goá cùng đường Con côi đói rét thê lương dãi dầu Trăm ngàn cơ cực vì đâu Lao công phục dịch biết sao cho vừa Hết đắp đồn, lại xây nhà Nước sông công dịch, xương da héo mòn Không ai canh cửi, ruộng vườn Đoạ đày bức hiếp uất hờn càng sâu Trúc Nam sơn chẳng làm sao Ghi hết tội ác đã cao bằng trời Nước Đông hải dẫu trùng khơi Làm sao rửa hết tội loài thối tha Hận thù đốt cháy thịt da Trời hờn, đất giận dễ mà yên sao Lam Sơn dấy cuộc binh đao Tìm nơi núi thẳm, rừng sâu ẩn mình Thù nước quyết chí tử sinh Quyết diệt giặc dữ, dân mình được yên Quân dân giòng nước con thuyền Bao năm sống chết trái tim một lòng Nằm gai mười mấy năm ròng Đau thương cùng cực chỉ mong có ngày Suy tư phải được kế hay Quên ăn bỏ ngủ an bày cho xong Suy kim luận cổ tinh thông Mơ hồ giấc ngủ chập chùng ưu tư Tụ nghĩa dựng lấy ngọn cờ Lúc giặc cường thịnh nguy cơ trùng trùng Làm sao tụ họp anh hùng Nhân tài tuấn kiệt để cùng lo toan Lưới rào giặc cản, giặc ngăn Nhân tài như lá tạ tàn mùa thu Lúc nguy bôn tẩu dễ đâu Lúc thời cùng biến dãi dầu làm sao Tìm người tráng chí anh hào Khó khăn như thể tìm sao sáng trời Một lòng vì nước mà thôi Dang tay rộng mở mà người xa xăm Tìm người, người vắng lặng không Mịt mù biển rộng mênh mông đất trời Cứu dân, cứu nước đành thôi Dốc lòng khởi nghĩa đổi đời cho dân Vận nước ngàn vạn khó khăn Ngang tàn cướp giết là quân giặc thù Tháng ngày gian khổ lao đao Linh Sơn lương hết củ đào mà ăn Mấy tuần cùng quẫn khó khăn Càng thêm quyết chí chống quân xâm loàn Khôi Huyện không một đội quân Quyết vì đại nghĩa gian nan không sờn Nhân dân khắp chốn một lòng Theo cờ tụ nghĩa non sông mở đời Tướng sĩ, cha con mà thôi Nước sống chén rượu ngọt bùi cùng nhau Ít quân chưa thể đối đầu Xuất kỳ bất ý, đòn đau nhớ đời Phục quân tàn diệt rụng rời Lấy ít đánh mạnh, cho người biết ta Quân từ nhân nghĩa mà ra Chí nhân ý nguyện dân tha thiết cầu Cường bạo bắp ép được sao Bồ Đằng một trận ầm ào sấm giăng Trà Lân trúc chẻ cuốn phăng Thắng trận sĩ khí niềm tin bừng bừng Quân thanh vang tiếng chưa từng Trần Trí, Sơn Thọ run chân giật mình Lý An, Phương Chính thất kinh Vượt qua cửa tử, cõi sinh mong cầu Tây Kinh thần tốc chiếm mau Đông đô đất cũ gồm thâu trở về Ninh Kiều máu ngập suối khe Tanh hôi một cõi cho thê thảm sầu Tuỵ Động thây chất núi cao Ngàn năm ghi vết nhơ nào hơn đây Trần Hiệp gian phúc đầu bay Lý Lượng gian hoạt gan lầy phơi ra Vương Thông quân tướng bôn ba Cũng đành thảm bại xót xa chạy dài Mã Anh mong cứu thế nguy Tang thương khóc hận bó tay chịu sầu Giặc trong cùng cực bể dâu Trí cùng lực kiệt cơ cầu bại vong Tưởng rằng biết lực hiểu lòng Biết thua, chịu phục cầu mong an hoà Tham gian trí trá điêu ngoa Hiểm sâu nguỵ kế giảo mà được chăng Tham lam cuồng vọng ngỡ rằng Gian mưu hiểm nguỵ hoà an chờ thời Tham danh để chuốc tiếng cười Ngàn năm bia miệng để đời mai sau Mong chờ Tuyên Đức binh đao Đem binh cứu viện, gió mau đổi chiều Liễu Thăng, Mộc Thạnh tiến mau Đinh mùi tháng chín ào ào tiến sang Khâu Ôn đường tiến Liễu Thăng Mộc Thạnh từng bước Vân Nam tiến vào Tháng mười: trận chiến bắt đầu Quân ta phục sẵn ải đèo Chi Lăng Một mũi lãnh ấn tiên phong Triệt đường lương thực hết mong, hết chờ Ngày mười tám: trận bất ngờ Chi Lăng thảm bại bơ phờ Liễu Thăng Ngày hai mươi: tiêu diệt quân Mã Yên trận đánh thất thần quân Minh Liễu Thăng đầu đứt lìa mình Hai lăm: bá tước Lương Minh lìa đời Hai tám: Lý Khánh ngậm ngùi Thượng thư tự vẫn quên đời nghiệt oan Quân hăng, ta tiến đánh tràn Quân giặc khiếp hãi, bàng hoàng buông đao Quân muốn hàng, tướng dễ đâu Người hàng, người chống đối đầu đánh nhau Quân ta bốn hướng vây mau Cắt lương, triệt viện khổ sầu quân Minh Tháng mười: hợp lực công thành Sĩ tốt nộ khí, quyết giành công to Quân thần hào khí tràn bờ Gươm mài đá núi cũng trơ, cũng mòn Voi mạnh uống cạn giòng sông Đánh cho một trận: sạch không giặc thù Đánh tan kình ngạc thiên thu Chim muông tan tác, gục đầu hoảng kinh Cơn bão cuốn sạch sành sanh Lá khô trút sạch cho cành chơ vơ Tổ kiến khoét ruỗng bao giờ Con đê phải sập, đừng mơ đừng cầu Đô đốc Thôi Tụ cúi đầu Thượng thư Hoàng Phúc u sầu trói tay Xin hàng mong chút thương vay Tránh cơn hoạ sát thây đầy Lạng Giang Lạng Sơn xác giặc ngổn ngang Máu trôi đỏ nước Xương Giang hãi hùng Bình Than nhuộm đỏ máu sông Gió mây cũng lợm, trời trăng cũng mờ Lê Hoa quân chặn bất ngờ Vân Nam binh chuyển tàn cờ rút lui Liễu Thăng đầu đã lìa rồi Binh thua Cần Trạm rã rời còn đâu Đoàn quân Mộc Thạnh trốn mau Thoát thân rút chạy mong cầu bình an Suối Lãnh Câu, máu ngập tràn Dưới sông tiếng khóc, tiếng than nghẹn ngào Đan Xá xác giặc ngất cao Cỏ xanh đen thẫm bỡi bao máu thù Cứu binh về cõi thiên thu Tiêu tan manh giáp tạ từ nhân gian Thành quách mở cữa quy hàng Quăng gươm cởi giáp hoang mang ngục tù Nhốt thân hổ đói bấy lâu Cúi đầu phủ phục, mong cầu nạn qua Uy danh thần vũ cho tha Mở đường sinh lộ, biết là hiếu nhân Mã Kỳ, Phương Chính năm trăm Chiến thuyền chu cấp hồi quân trở về Thuyền ra cữa biển còn ghê Còn như lạc phách, còm ê ẩm người Vương Thông, Mã Anh rã rời Với ngàn chiến mã rút lui gục đầu Trở về nước, vẫn run sao Trái tim tình thịch: máu đào xác phơi Tham sống sợ chết các người Ta lấy hoà hiếu giữ đời bình an Thanh bình dưỡng sức cho dân Thượng sách giữ nước toàn quân một lòng Mưu kế kỳ diệu an thân Xưa nay chưa thấy, xa gần mấy ai Vững bền đất nước từ đây Giang sơn thay đổi, từng ngày đẹp hơn Hết cơn bĩ cực nước non Thái bình thịnh trị vuông tròn núi sông Vết nhơ giờ đã không còn Linh thiêng đất Việt tổ tông lưu truyền Công danh oanh liệt ngàn năm Cùng phương khắp cõi thanh bình nơi nơi Ban chiếu khắp cõi đất trời Xa gần báo cáo, truyền lời cho hay