Bước tới nội dung

Trang:Chu nho hoc lay 1.pdf/6

Văn thư lưu trữ mở Wikisource
Trang này đã được hiệu đính, nhưng cần phải được phê chuẩn.
4
chữ nho học lấy
 

Tôi hiểu rõ điều nhu-cầu của bạn đồng-bào trong nước và cái trở-lực cho sự học chữ nho ở trong nước ta bây giờ như thế, nhân bình-sinh sở-đắc về chữ nho, tự lượng là cũng tạm đủ làm một tên dẫn lộ cho các bạn đồng-bào, và lại nhờ kinh-nghiệm nhiều năm dạy học chữ nho, về cách dạy cũng cố moi cố bới ra được cái nêu chuẩn cho người học dễ-dang giản tiện.

Vốn sự học chữ nho của người mình về trước, chẳng có mẹo mực, chẳng có qui-thưc; ngoài chi chưng, bất chẳng, thiên trời, địa đất ra, thày cũng chẳng có cái gì khác dạy cho trò, trò cũng chẳng học được cái gì khác ở thày; cứ có chữ nào nghĩa ấy, nhai mãi hết câu này đến câu khác, gặm mãi hết quyển nọ đên quyển kia, rồi người thông tuệ thì tự mình suy nhận được mà thông, còn kẻ ngu đần thì có lắm kẻ ra-rả suốt đời mà dốt vẫn hoàn dốt. Cái học chữ nho của người mình thành ra cái bể học không bờ không bến, người nào vào bờ tới bến được là thình-lình may-mắn, chứ chẳng lấy gì làm bằng chắc là hẳn có khi tới đích thành công. Nếu cái học khốn nạn như thế mà lại nhằm vào lúc sự học có nhiều bề ngăn trở như những người muốn học chữ nho bây giờ thì còn hòng gì học được nữa.

Trong khi tôi xem sách nghiền ngấm và dạy học suy xét lâu nay, tôi đã tìm ra được cái mẹo mực, cái quy-thức nhất-định về sự học chữ nho, xin gom góp vào đủ cả, biên thành bộ « chữ nho học lấy » này để cống-hiến cho những bạn đồng-bào muốn học chữ nho mà đương khốn về những cái trở-lực như đã nói trên, có được bản