Bước tới nội dung

Trang:Luan ngu 1.pdf/54

Văn thư lưu trữ mở Wikisource
Trang này đã được hiệu đính, nhưng cần phải được phê chuẩn.
— 48 —

90. Tử viết: Phú dữ quí thị nhân chi sở dục dã; bất dĩ kỳ đạo đắc chi, bất xử dã. Bần dữ tiện thị nhân chi sở ố dã; bất dĩ kỳ đạo đắc chi bất khử dã Quân-tử khử nhân ô hồ thành danh Quân tử vô chung thực chi gian vi nhân, tháo thứ tất ư thị, điên bái tất ư thị.

(Xem trong bộ Tứ thư chính văn chữ nho quyển Thượng-luận về thiên Lý-nhân tờ 8)

DỊCH NGHĨA — Đức Khổng-tử nói: Giàu với sang thì người ta ai cũng muốn; nhưng nếu không lấy đạo phải mà được giàu sang, thì người quân-tử cũng không cầu ở cái giầu sang ấy vậy. Nghèo với hèn thì người ta ai cũng ghét; nhưng nếu không lấy đạo phải mà khỏi được nghèo hèn, thì người quân-tử cũng không cần bỏ cái nghèo hèn ấy vậy. Người quân-tử nếu bỏ nhân thì sao cho thành danh được. Người quân tử không có một lúc trọn bữa ăn nào là làm trái điều nhân, dẫu lúc lật đật vội vàng cũng cứ ở nhân, dẫu lúc hiểm-nghèo gấp khúc cũng cứ ở nhân.

91. Tử viết: Ngã vị kiến hiếu nhân giả ố bất nhân giả; hiếu nhân giả vô dĩ thượng chi; ố bất nhân giả, kỳ vi nhân hĩ, bất sử bất nhân giả gia hồ