Bước tới nội dung

Trang:Luan ngu 1.pdf/62

Văn thư lưu trữ mở Wikisource
Trang này đã được hiệu đính, nhưng cần phải được phê chuẩn.
— 56 —

(Xem trong bộ Tứ-thư chính-văn chữ nho quyển Hạ-luận về thiên Nhan-Uyên tờ thứ 5).

DỊCH NGHĨA — Ông Tư-mã-Ngưu (học-trò đức Khổng-tử) hỏi làm nhân phải thế nào? Đức Khổng-tử đáp rằng: Người có nhân nói ra thường dè dặt không khinh suất. Ông Tư-mã-Ngưu lại hỏi: Chỉ dè dặt lời nói thế đã gọi là nhân dư? Đức Khổng-tử đáp rằng: Nói ra câu nào kỳ làm được câu ấy; làm rất khó thì nói không dè dặt được ư?

103. Phàn-Trì vấn nhân. Tử viết: Ái nhân. Vấn trí. Tử viết: Tri nhân. Phàn-Trì vị đạt. Tử viết: Cử trực thố chư uổng, năng sử uổng giả trực. Phàn-Trì thoái, kiến Tử-Hạ, viết: Hướng giả ngô kiến ư Phu-tử nhi vấn trí. Tử viết: Cử trực thố chư uổng, năng sử uổng giả trực. Hà vị dã? Tử-Hạ viết: Phú tai ngôn hồ! Thuấn hữu thiên-hạ, tuyển ư chúng cử Cao-Giao, bất nhân giả viễn hĩ. Thang hữu thiên-hạ, tuyển ư chúng cử Y-Doãn, bất nhân giả viễn hĩ.

(Xem trong bộ Tứ-thư chính-văn chữ nho quyển Hạ-luận về thiên Nhan-Uyên tờ thứ 8).

DỊCH NGHĨA — Ông Phàn-Trì hỏi thế nào là nhân? Đức Khổng-tử đáp rằng: Yêu người là nhân. Lại hỏi