Trang:Viet Nam Su Luoc.djvu/106

Văn thư lưu trữ mở Wikisource
Bước tới điều hướng Bước tới tìm kiếm
Trang này cần phải được hiệu đính.


CHƯƠNG VII

NGƯỜI ÂU-CHÂU SANG NƯỚC VIỆT-NAM

I. SỰ ĐI TÌM ĐẤT Người Âu-châu sang Á-đông
Người Âu-châu sang đất Việt-nam
II. SỰ ĐI TRUYỀN GIÁO Đạo Thiên-chúa
Đạo Thiên-chúa sang nước Việt-nam

Nguyên người Âu-la-ba đi du-lịch thiên-hạ là vì có hai cớ : một là đi tìm đất để buôn-bán, hai là để truyền-bá tông-giáo Thiên-chúa ở các nước.

1. SỰ ĐI TÌM ĐẤT. Người Âu-châu sang Á-đông — Từ đời La-mã, đã có sách chép người Âu-châu sang đến nước Tàu, nhưng không rõ cách giao-thiệp ra làm sao ; đến thập-tam thế-kỷ mới có ông Marco Polo, người nước I-ta-li sang ở triều nhà Nguyên 元 về đời vua Thế-tổ Hốt tất Liệt hằng 17 năm, rồi sau đi qua Ấn-độ-dương về nước, làm ra quyển sách : « Thế-giới kỳ-quan » ( Les merveilles du monde ), kể những chuyện ông ấy đã biết.

Về sau vào thập-ngũ thế-kỷ, ông Kha luân Bố ( Christophe Colomb ) dùng địa-bàn chỉ nam ( boussole ) định đi qua Đại-tây-dương sang Ấn-độ, rồi tìm thấy châu A-mỹ-lị-gia ( Amé-rique ) ; đến năm 1479, người Bồ-đào-nha ( Portugal ) tên là Vasco de Gama đi vòng qua Hảo-vọng-giác ( Cap de Bonne Espérance ) sang Ấn-độ-dương vào đất Ấn-độ. Năm 1521 lại có người Bồ-đào-nha tên là Magellan đi qua Ấn-độ-dương sang Thái-bình-dương vào đất Phi-luật-tân ( Philippines ).

Từ đó về sau người Bồ-đào-nha ( Portugal ) mới sang Tây-ban-nha ( Espagne ) và người Hòa-lan ( Hollande ) mới sang