Trang:Viet Nam Su Luoc 1.djvu/175

Văn thư lưu trữ mở Wikisource
Bước tới điều hướng Bước tới tìm kiếm
Trang này đã được phê chuẩn.


CHƯƠNG IX

NHÀ TRẦN

Thời kỳ thứ hai (1293-1341)
I. TRẦN ANH-TÔNG 1. Đức-độ vua Anh-tông
2. Trần Hưng-đạo-vương mất
3. Việc đánh Ai-lao
4. Sự giao-thiệp với Chiêm-thành
II. TRẦN MINH-TÔNG
III. TRẦN HIẾN-TÔNG 1. Giặc Ngưu-hống
2. Giặc Ai-lao


I. TRẦN ANH-TÔNG (1293-1314)

Niên-hiệu: Hưng-long 興 隆

I. ĐỨC-ĐỘ VUA ANH-TÔNG. Thái-tử Trần Thuyên 陳 烇 lên ngôi, tức là vua Anh-tông 英 宗.

Anh-tông lúc đầu hay uống rượu và đêm thường hay lén ra ngoài đi chơi, có khi bị đồ vô-lại phạm đến.

Một hôm uống rượu say đến nỗi Nhân-tông Thượng-hoàng ở Thiên-trường về kinh, các quan đều ra đón rước cả, mà vua vẫn nằm ngủ. Thượng-hoàng giận lắm, truyền xa-giá lập tức về Thiên-trường và hạ chiếu cho bách quan phải về đấy hội-nghị. Khi Anh-tông tỉnh rượu, biết thượng-hoàng về kinh, sợ-hãi quá, vội-vàng chạy ra ngoài cung gặp một người học-trò tên là Đoàn nhữ Hài 段 汝 諧 mượn thảo bài biểu để dâng lên tạ tội, rồi cùng với Nhữ Hài xuống thuyền đi suốt đêm đến phủ Thiên-trường. Thượng-hoàng xem biểu rồi quở-mắng một lúc, và tha lỗi cho Anh-tông. Về đến kinh-sư, Anh-tông cho Đoàn nhữ Hài làm ngự-sử trung-tán, và từ đấy không uống rượu nữa.

— 163 —