tra vào cho đạo Khổng. Duy tâm của tiên sinh gần triệt để. Xích một chút nữa sẽ kịp Platon. Tiên sinh nói: « Như tâm của ta phát ra cái ý-niệm hiếu với cha mẹ thời sự hiếu với cha mẹ ấy tiện thị là vật » 如 吾 心 發 一 念 孝, 親 即 孝 親 便 是 物 (Cũng trả lời cho Thượng Khiêm). Theo Platon quan niệm (Idées) là thật hữu (réalités) và chỉ có quan niệm mới là thật hữu. Nếu Vương Dương Minh cũng nhận như Platon rằng quan niệm là thật hữu, tiên sinh lại thêm nhận theo thường thức rằng vật chất cũng là thật hữu. Nhưng cái thật hữu nào, đối với tiên sinh cũng phải chiếu vào tâm mà mới thật hữu được. Cái linh-minh của ta (cái tâm của ta) là chủ tể của trời, đất, quỉ thần. Trời mà không có linh minh của ta, thời lấy ai ngưỡng trông biết trời cao? Đất mà không có linh minh của ta, thời lấy ai cúi nhìn biết đất dày? Quỉ thần mà không có linh minh của ta, thời lấy ai bàn việc cát, hung, tai tường của quỉ thần? Trời, đất, quỉ,
Trang:Vuong Duong Minh.pdf/304
Giao diện