cầu nơi tâm mà tìm lý của sự vật, với việc lấy tâm mà chạy theo sự vật để cầu lý, cũng khác nhau ở chỗ gốc, ngọn vậy. Phàm lấy tâm mà chạy theo sự vật để cầu lý, thí như cầu cái lý của sự hiếu nơi cha mẹ. Nếu cầu cái lý của sự hiếu nơi cha mẹ, thời cái lý của sự hiếu chẳng là không ở nơi tâm của ta sao? Chẳng là cai lý của sự hiếu nó lại ở nơi thân hình của cha mẹ ta sao? Lại thí như thấy người sa xuống giếng khơi ắt có cái lý trắc ẩn Cái lý trắc ẩn đó, há nó ở nơi thân hình của người bị sa xuống giếng khơi kia sao? Há nó ở nơi cái giếng khơi kia sao? Cái lý của sự trắc ẩn, cái lý của sự hiếu cái lý của sự sự vật vật đều ở nơi tâm ta cả. (Xem Truyền Tập Lục, trung.)
Vậy thời cách vật là cách cái vật trong tâm của ta, cách cái vật trong ý của ta, cách cái vật trong tri giác của ta.
格 物 者 格 其 心 之 物 也 格 其 意 之 物 也 格 其 知 之 物 也
(Truyền Tập Lục, trung.) Ý nghĩa « cách
